Η απόφαση του Τούρκου προέδρου να επενδύσει μέσω της Baykar στην Ιταλία έχει μεγάλη βιομηχανική αξία, αλλά και αναμφισβήτητο γεωπολιτικό βάρος
Μιχάλης Ψύλος • psilosm@naftemporiki.gr
Στον έλεγχο της τουρκικής εταιρείας drone Baykar πέρασε και επισήμως η ιταλική βιομηχανία κατασκευής αεροσκαφών Piaggio Aerospace.
«Το υπουργείο Επιχειρήσεων και Made in Italy (Mimit) ενέκρινε την πώληση στην Baykar της Piaggio Aerospace- η οποία δεν έχει καμία σχέση με την εταιρεία κατασκευής σκούτερ Vespa, Piaggio – αλλά βρίσκεται υπό ειδική κρατική διαχείριση από τότε που κατέθεσε αίτηση για προστασία έναντι των πιστωτών, το 2018», γράφει η Corriere della Sera. Πρόκειται για μια εταιρεία της οποίας προεδρεύει ο Σελτσούκ Μπαϊρακτάρ, γαμπρός του Τούρκου προέδρου Ερντογάν, και της οποίας ηγείται ο αδελφός του, Χαλούκ Μπαϊρακτάρ», σημειώνει η ιταλική εφημερίδα.
Σε δήλωση του ιταλικού υπουργείου τονίζεται ότι η προσφορά της Baykar προτιμήθηκε από άλλες δύο τελικές και δεσμευτικές προσφορές από διεθνείς παίκτες. «Θεωρήθηκε η καταλληλότερη προσφορά για τη διασφάλιση των συμφερόντων των εργαζομένων και των πιστωτών της Piaggio Aerospace και για την αναζωογόνηση των βιομηχανικών προοπτικών του ομίλου», ανέφερε το υπουργείο.
Η ιταλική εταιρεία είχε βιώσει μια δύσκολη περίοδο υπό τον έλεγχο του ταμείου των Εμιράτων Mubadala, στο οποίο είχε πουληθεί το 2014, μετά από μεγάλη πίεση από τον τότε πρωθυπουργό Ματέο Ρέντσι. Τα τελευταία χρόνια είχε εστιάσει την παραγωγή της στο εργοστάσιο της Λιγουρίας, σε πολυτελή αεροσκάφη, όπως το P.180 Avanti, χωρητικότητας 6 έως 9 επιβατών.
Η τουρκική Baykar, η οποία εξάγει drones αξίας περίπου 1,8 δισεκατομμυρίων δολαρίων και προμηθεύει πολλές χώρες -μεταξύ των οποίων την Ουκρανία και το Αζερμπαϊτζάν- δεσμεύτηκε να διατηρήσει και να επεκτείνει την παραγωγή αεροσκαφών της Piaggio Aerospace.
Ο ρόλος του Ερντογάν
Σύμφωνα με τους υπολογισμούς του Ινστιτούτου Sipri, το 2023 ο τουρκικός όμιλος αύξησε τα έσοδά του κατά 25%, εκ των οποίων περίπου το 90% είναι αποτέλεσμα εξαγωγών. Η Baykar μαζί με άλλες μικρότερες εταιρείες έχουν κάνει την Τουρκία κεντρικό παίκτη στην αγορά των στρατιωτικών drone. Εχει κατακτήσει πάνω από τα δύο τρίτα της παγκόσμιας αγοράς μη επανδρωμένων αεροσκαφών, χάρη και στις λιγότερο περιοριστικές εξαγωγικές πολιτικές σε σύγκριση με τις δυτικές χώρες.
Η Baykar ιδρύθηκε το 1984 από τον Οζντεμίρ Μπαϊρακτάρ και την ανέλαβαν από το 2021, τη χρονιά του θανάτου του, οι γιοι του, Σελτσούκ και Χαλούκ. Με την πάροδο των ετών, και τον γάμο του Σελτσούκ με τη μικρότερη κόρη του Ερντογάν, η εταιρεία έγινε στην πραγματικότητα όργανο της διεθνούς πολιτικής και της εξουσίας του Τούρκου προέδρου.
Τα χαμηλού κόστους drones του τουρκικού ομίλου έχουν αποδειχθεί εξαιρετικά αποτελεσματικά στον πόλεμο και, ως εκ τούτου, έχουν μεγάλη ζήτηση από στρατούς χωρών με περιορισμένους προϋπολογισμούς ή από οργανώσεις ανταρτών, κάθε φυράματος. Τα drones TB2 της Baykar, για παράδειγμα, έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στη νίκη του Αζερμπαϊτζάν στους δύο πολέμους του Ναγκόρνο-Καραμπάχ εναντίον της Αρμενίας. Στη συνέχεια χρησιμοποιήθηκαν από τους Ουκρανούς και από τον ίδιο τον τουρκικό στρατό ή τους συμμάχους της Αγκυρας στη Συρία και τη Λιβύη. Οι Σύριοι τζιχαντιστές είχαν επίσης στη διάθεσή τους τουρκικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη, κάτι που τους ενίσχυσε αποφασιστικά έναντι του συριακού στρατού.
Γεωπολιτικό βάρος
Η απόφαση του Τούρκου προέδρου Ερντογάν να επενδύσει μέσω της Baykar στην Ιταλία έχει μεγάλη βιομηχανική αξία, αλλά και αναμφισβήτητο γεωπολιτικό βάρος, καθώς «εισβάλει» στην ευρωπαϊκή αμυντική αγορά με τουρκικά προϊόντα Made in Italy. Μένει να γίνει κατανοητό ποια αμυντικά προγράμματα θα θέλει να αναπτύξει η εταιρεία στη χώρα με τα εργοστάσια και τους εργαζομένους της Piaggio Aerospace. «Η Baykar έχει δεσμευτεί να διατηρήσει και να ενισχύσει τόσο τις δραστηριότητες παραγωγής αεροσκαφών της – συμπεριλαμβανομένων των σχετικών υπηρεσιών τεχνικής, υλικοτεχνικής και εκπαιδευτικής υποστήριξης – όσο και τις δραστηριότητες συντήρησης κινητήρων και παραγωγής εξαρτημάτων κινητήρα», εξηγεί το σημείωμα του Mimit.
Σε μια περίοδο που η Ιταλία και γενικότερα οι ευρωπαϊκές χώρες βιώνουν σήμερα σοβαρή καθυστέρηση στην παραγωγή drones, ο τουρκικός όμιλος Baykar έρχεται να καλύψει ένα κενό.
Για την ακροδεξιά κυβέρνηση της Τζόρτζια Μελόνι, η πρόσβαση σε αυτή την προοπτική μπορεί επίσης να έχει νόημα εν όψει της ενίσχυσης του εθνικού στόλου μη επανδρωμένων αεροσκαφών. Το πρόσφατο Πολυετές Προγραμματικό Έγγραφο (DPP) του ιταλικού Υπουργείου Άμυνας, που χρηματοδοτεί τα σχέδια αγοράς όπλων για τα επόμενα χρόνια, πίεσε πολύ για την παραγωγή και τη χρήση των drones, όπως αναφέρει η ιστοσελίδα Geopolitica. info. Και η οικογένεια Ερντογάν κάλυψε το κενό, λόγω και των καλών σχέσεων με την Ιταλίδα πρωθυπουργό.
