Μια κορυφαία αντιπροσωπεία του Πενταγώνου βρίσκεται στο Κίεβο, ως μέρος των εντεινόμενων προσπαθειών για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία, σύμφωνα με ανακοίνωση του αμερικανικού στρατού. Η επίσκεψη, η οποία ξεκίνησε το πρωί της Πέμπτης 20 Νοεμβρίου 2025, σηματοδοτεί την πρώτη φορά που τόσο υψηλόβαθμοι στρατιωτικοί αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ πατούν το πόδι τους στην ουκρανική πρωτεύουσα από την ορκωμοσία του Αμερικανού προέδρου.
Η αποστολή, υπό την ηγεσία του υπουργού Στρατού των ΗΠΑ Νταν Ντρίσκολ, περιλαμβάνει τον αρχηγό του Γενικού Επιτελείου Στρατού, στρατηγό Ράντι Τζορτζ, και τον ανώτατο διοικητή των αμερικανικών δυνάμεων στην Ευρώπη, στρατηγό Κρις Ντόναχιο, μεταξύ άλλων κορυφαίων στελεχών. Στόχος είναι η συλλογή πληροφοριών από το πεδίο της μάχης, η συζήτηση στρατιωτικών αναγκών και η διερεύνηση επιλογών για κατάπαυση του πυρός, όπως δήλωσε ο εκπρόσωπος του στρατού, συνταγματάρχης Ντέιβιντ Μπάτλερ.
Μέχρι στιγμής, η αντιπροσωπεία έχει ήδη συναντηθεί με την πρωθυπουργό της Ουκρανίας Γιούλια Σβιριτένκο, ενώ αναμένεται να γίνει δεκτή από τον πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι εντός της ημέρας. Σύμφωνα με πηγές κοντά στην ουκρανική κυβέρνηση, οι συνομιλίες εστιάζουν κυρίως στην τρέχουσα στρατιωτική κατάσταση, στις απειλές από ρωσικές επιθέσεις και σε πιθανά βήματα για ειρηνευτική διαδικασία.
Φόντο: Νέο σχέδιο ειρήνης χωρίς εμπλοκή Ουκρανίας και Ευρώπης
Η επίσκεψη έρχεται σε μια κρίσιμη στιγμή, εν μέσω φημολογιών για ένα νέο προσχέδιο ειρήνης που φέρεται να έχουν συντάξει η Ουάσιγκτον και η Μόσχα, χωρίς τη συμμετοχή της Ουκρανίας ή των ευρωπαϊκών πρωτευουσών. Το σχέδιο, που αναφέρεται σε δημοσιεύματα των Axios, Financial Times και Reuters, προέκυψε από διαπραγματεύσεις μεταξύ του αμερικανικού απεσταλμένου Στιβ Γουίτκοφ –στενού συνεργάτη του Τραμπ– και του Ρώσου ειδικού απεσταλμένου Κίριλ Ντμίτριεφ.
Σύμφωνα με τις διαρροές, το προσχέδιο περιλαμβάνει εκτεταμένες παραχωρήσεις από το Κίεβο, όπως:
- Την αναγνώριση της Κριμαίας και άλλων εδαφών ήδη υπό ρωσικό έλεγχο.
- Την παράδοση των υπολοίπων εδαφών του Ντονμπάς που εξακολουθούν να ελέγχονται από ουκρανικές δυνάμεις.
- Μείωση των ενόπλων δυνάμεων της Ουκρανίας σε 400.000 άτομα (δηλαδή κατά το ήμισυ).
- Περιορισμό βασικών κατηγοριών οπλισμού και διακοπή της αμερικανικής στρατιωτικής βοήθειας.
Επιπλέον, όπως αποκαλύπτει δημοσίευμα των Financial Times, το σχέδιο φέρει και πολιτικά στοιχεία, όπως η αναγνώριση της ρωσικής ως επίσημης γλώσσας στην Ουκρανία και η χορήγηση ειδικού καθεστώτος στο τοπικό παράρτημα της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας. Ουκρανοί αξιωματούχοι χαρακτηρίζουν το σχέδιο «απαράδεκτο» και «σχεδόν ταυτόσημο με τις μαξιμαλιστικές απαιτήσεις του Κρεμλίνου», απαιτώντας ριζικές τροποποιήσεις.
Ούτε η Ουάσιγκτον ούτε η Μόσχα έχουν επιβεβαιώσει επίσημα την ύπαρξη του εγγράφου. Ωστόσο, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο έγραψε χθες στο X (πρώην Twitter): «Ο τερματισμός ενός τόσο σύνθετου και θανατηφόρου πολέμου απαιτεί ανταλλαγή σοβαρών και ρεαλιστικών ιδεών. Μια διαρκής ειρήνη θα χρειαστεί δύσκολες αλλά αναγκαίες παραχωρήσεις και από τις δύο πλευρές. Γι' αυτό συνεχίζουμε να αναπτύσσουμε ιδέες βασισμένες σε εισφορές και από τις δύο πλευρές της σύγκρουσης».
Αντιδράσεις στην Ευρώπη: «Δεν γίνεται χωρίς εμάς»
Στην Ευρώπη, οι εξελίξεις έχουν πυροδοτήσει έντονη ανησυχία. Η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλας προειδοποίησε ότι «κανένα σχέδιο δεν μπορεί να λειτουργήσει χωρίς την Ουκρανία και την Ευρώπη στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων». Επέμεινε ότι η ΕΕ έχει ένα απλό «σχέδιο δύο σημείων»: την αποδυνάμωση της Ρωσίας και την ενίσχυση της Ουκρανίας.
Ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών Ζαν-Νοέλ Μπαρό ήταν εξίσου κατηγορηματικός: «Οι Ουκρανοί δεν δέχονται καμία μορφή συνθηκολόγησης». Παρόμοιες απόψεις εξέφρασε και ο Πολωνός ομόλογός του Ραδοςλάβ Σικόρσκι, τονίζοντας ότι η ασφάλεια της Ευρώπης είναι σε κίνδυνο και απαιτείται διαβούλευση.
Από την πλευρά της Ουκρανίας, η πρωθυπουργός Σβιριτένκο απέφυγε σχόλια για τις διαρροές μετά τη συνάντηση, περιοριζόμενη στο να πει ότι η επίσκεψη επιτρέπει στις ΗΠΑ να «αξιολογήσουν την κατάσταση στο μέτωπο και τις συνέπειες της ρωσικής επιθετικότητας».
Το Κρεμλίνο: Ειρήνη μόνο με λύση των «βαθύτερων αιτίων»
Το Κρεμλίνο, από την πλευρά του, σχολίασε ότι οποιοδήποτε ειρηνευτικό σχέδιο πρέπει να αντιμετωπίσει τα «βαθύτερα αίτια» της σύγκρουσης, επιβεβαιώνοντας μόνο «επαφές» με τις ΗΠΑ, χωρίς να παραδέχεται ενεργές διαπραγματεύσεις. Ο σύμβουλος του Πούτιν Κίριλ Ντμίτριεφ, σε συνέντευξή του στο Axios, αποκάλυψε ότι μαζί με τον Γουίτκοφ συνέταξαν ένα σχέδιο 28 σημείων, το οποίο θα μπορούσε να αποτελέσει βάση για διαπραγματεύσεις.
Αιματηρά πλήγματα εν μέσω διπλωματικών ελπίδων
Παρά τις διπλωματικές κινήσεις, ο πόλεμος συνεχίζεται με αμείωτη ένταση. Τουλάχιστον 26 άνθρωποι, συμπεριλαμβανομένων τριών παιδιών, σκοτώθηκαν σε ρωσικά πλήγματα με πυραύλους και drones στην Τερνοπίλ, στη δυτική Ουκρανία, τη νύχτα της 18ης προς 19η Νοεμβρίου, όπως ανακοίνωσε ο Ζελένσκι. Άλλοι 22 αγνοούνται στο ίδιο σημείο. Η επίθεση συνέπεσε με επίσκεψη του Ουκρανού προέδρου στην Τουρκία, όπου επιχείρησε να αναζωογονήσει τις ειρηνευτικές συνομιλίες.
Η αποστολή του Πενταγώνου, που περιγράφεται από αμερικανικές πηγές ως «αποστολή συλλογής πληροφοριών», αναμένεται να οδηγήσει σε περαιτέρω επαφές και με Ρώσους αξιωματούχους. Ενώ η κυβέρνηση Τραμπ βλέπει στοιχεία ανοιχτότητας από τη Μόσχα, η Ουκρανία και η Ευρώπη επιμένουν ότι καμία συμφωνία δεν μπορεί να επιβληθεί χωρίς την πλήρη εμπλοκή τους. Οι επόμενες ώρες θα δείξουν αν αυτή η επίσκεψη θα γίνει η σπίθα για πραγματική πρόοδο – ή απλώς άλλη μια παύση σε έναν ατελείωτο κύκλο βίας.
