Το πλαίσιο συμφωνίας μεταξύ των αντιμαχόμενων πλευρών, ο ρόλος της Αθήνας και το παρασκήνιο.
Δώρα Αντωνίου/kathimerini.gr
Η επιστολή ήταν η κατάληξη παρασκηνιακών διαβουλεύσεων και οι αποφάσεις επιταχύνθηκαν μετά τα σαφή μηνύματα που εξέπεμψαν Αθήνα και Φανάρι ότι η στήριξη που του παρείχαν δεν ήταν ούτε δεδομένη ούτε ανεξάρτητη από τη στάση και τις επιλογές του, και ότι είχε παρασχεθεί στο πλαίσιο μιας κοινής κατανόησης για συγκεκριμένη πορεία των εξελίξεων.
Αργά το απόγευμα της Τετάρτης, έπειτα από μαραθώνιες επικοινωνίες, άρχισε να διαφαίνεται φως για επικείμενη συμφωνία.
Η κίνηση του Πατριαρχείου Ιεροσολύμων να καλέσει τον αρχιεπίσκοπο Δαμιανό για εξηγήσεις, που ερμηνεύθηκε ως σαφής προσπάθεια να ενισχυθεί η παρέμβαση των Ιεροσολύμων στο Σινά, λειτούργησε σαν επιταχυντής.
Το βράδυ της Τετάρτης είχε συμφωνηθεί ένα πλαίσιο κινήσεων, το οποίο και ενεργοποιήθηκε με ανακοίνωση που εξέδωσε το υπουργείο Παιδείας για τις συναντήσεις που είχε Δευτέρα και Τρίτη ο γενικός γραμματέας Θρησκευμάτων Γιώργος Καλαντζής στη Μονή Σινά με τους μοναχούς που βρίσκονταν εκτός μονής.
Στην ανακοίνωση επισημαίνονται δύο σημεία:
1. Οτι οι μοναχοί συμφωνούν με τον νόμο που ψήφισε η ελληνική κυβέρνηση για την αναγνώριση νομικής προσωπικότητας για το μετόχι της μονής στην Ελλάδα.
2. Οτι συστρατεύονται στην προσπάθεια για επίλυση της εκκρεμότητας που προέκυψε με την απόφαση του Εφετείου της Ισμαηλίας για το ιδιοκτησιακό καθεστώς της μονής.
Οπως επισημαίνει πηγή με γνώση των διαπραγματεύσεων, η κίνηση αυτή του υπουργείου Παιδείας ήταν προϋπόθεση για να προχωρήσουν τα πράγματα, καθώς μέσω αυτής δημοσίως οι μοναχοί δεσμεύονται για τα δύο ζητήματα στα οποία εμφανίζονταν το προηγούμενο διάστημα να έχουν ανακύψει διαφωνίες με τον αρχιεπίσκοπο Δαμιανό, που σε σημαντικό βαθμό τροφοδότησαν την κρίση.
Με αυτή την εκκρεμότητα να έχει τακτοποιηθεί, ο αρχιεπίσκοπος Δαμιανός προχώρησε χθες στην ανακοίνωση ότι δρομολογεί τις διαδικασίες διαδοχής του. Στην επιστολή του, μάλιστα, επισημαίνει ότι «πλέον εκ των γεγονότων αποδείχθηκε ότι όλοι οι Σιναΐτες Πατέρες, συμπεριλαμβανομένων των 11 στασιαστών, μοιραζόμαστε ορισμένες κοινές θέσεις, οι οποίες πρέπει να αποτελέσουν τη βάση μιας νέας ενότητας».
Οι θέσεις αυτές, όπως αναφέρει, είναι η απόρριψη της δικαστικής απόφασης, η εξεύρεση λύσης σε συνεργασία με την αιγυπτιακή και την ελληνική κυβέρνηση, η συνέχιση της προσπάθειας δικαίωσης μέσω των αιγυπτιακών δικαστηρίων με ευθύνη του νέου αρχιεπισκόπου Σινά, η αναγνώριση νομικής προσωπικότητας της μονής στην Αίγυπτο, η απόδοση αιγυπτιακής υπηκοότητας στον εκάστοτε αρχιεπίσκοπο Σινά, Φαράν και Ραϊθώ και ηγούμενο της Μονής Σινά, η εξασφάλιση αδειών παραμονής στους μοναχούς, η προστασία των κειμηλίων και χειρογράφων, και η αναγνώριση του αμιγώς θρησκευτικού χαρακτήρα των κειμηλίων.
Επιπλέον, η αναγνώριση της σημασίας που έχει η απόδοση νομικής προσωπικότητας στο μετόχι της μονής στην Ελλάδα, η ανάγκη ενίσχυσης της Σιναϊτικής Αδελφότητας με νέους πατέρες και η θέση ότι τα της μονής ορίζονται από το Σιγίλλιο του Οικουμενικού Πατριάρχου Γαβριήλ Δ΄ το 1972, ότι η μονή είναι «αυτόνομη, αυτοδέσποτη, ελεύθερη, ασύδοτη, ακαταπάτητη, μη υποκείμενη σε κάποιο Πατριαρχικό Θρόνο» και ότι τελικός κριτής πανορθοδόξως παραμένει το Οικουμενικό Πατριαρχείο.
«Αφού πλέον είναι δεδομένο ότι η Ιερά Σιναϊτική Αδελφότητα συμφωνεί στους στρατηγικούς στόχους και στις τακτικές μεθόδους για την αντιμετώπιση της υπαρξιακής κρίσης που αντιμετωπίζει το μοναστήρι στο οποίο αφιέρωσα όλη τη ζωή μου, ήλθε η ώρα να αναλάβω τις ευθύνες μου και να εγγυηθώ τις διαδικασίες διαδοχής μου οι οποίες ξεκινούν άμεσα και πρέπει να ολοκληρωθούν γρήγορα», επισημαίνει ο αρχιεπίσκοπος Δαμιανός και προσθέτει ότι οι λεπτομέρειες θα ανακοινωθούν τις αμέσως επόμενες ημέρες, μόλις συμφωνηθούν «και θα υλοποιηθούν με τη βοήθεια των αιγυπτιακών αρχών, της ελληνικής κυβέρνησης και της Εκκλησίας της Ελλάδος».
Η επίθεση στον Πατριάρχη Ιεροσολύμων
Ο αρχιεπίσκοπος Δαμιανός εξαπολύει σκληρή επίθεση στον Πατριάρχη Ιεροσολύμων κ. Θεόφιλο. Οπως λέει, μετά την απόφαση του αιγυπτιακού δικαστηρίου εκδηλώθηκε στήριξη από μια σειρά από Πατριαρχεία και Εκκλησίες, ενώ και η σιωπή κάποιων άλλων ισοδυναμεί με στήριξη. Για το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων τονίζει ότι η ανακοίνωσή του «ως μόνο στόχο είχε την επιβεβαίωση μιας ιμπεριαλιστικής πολιτικής εναντίον της Ιεράς Μονής Σινά, που στοχεύει στη μετατροπή της Ιεράς Μονής Σινά σε ένα απλό μοναστήρι υπαγόμενο στον Πατριάρχη Ιεροσολύμων».
Προσθέτει, μάλιστα, ότι «γι’ αυτή την κατάσταση διχόνοιας και διαίρεσης στον ορθόδοξο κόσμο η ευθύνη βαραίνει αποκλειστικά το Πατριαρχείο Μόσχας». Σε σχέση με το έγγραφο κλήσης του σε εξηγήσεις από το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων, το χαρακτηρίζει «έωλο και ανεπέρειστο» και αναφέρει ότι αντιμετωπίζει εισπηδητικά τη Μονή ως παρακολούθημα του Πατριαρχείου Ιεροσολύμων και γι’ αυτό θεωρεί ότι μπορεί να δώσει εντολές για να ανοίξει η πύλη της Μονής.
«Χαίρομαι όμως γι’ αυτό το έγγραφο γιατί επιτέλους αποκαλύπτεται ο ρόλος του Πατριάρχη Ιεροσολύμων στην εκδήλωση του εκκλησιαστικού πραξικοπήματος –άλλωστε κατέχει τη σχετική τεχνογνωσία–, αλλά κυρίως στην εμβάθυνση της διχόνοιας εντός της Ιεράς Σιναϊτικής Αδελφότητας».
