Η ανατροπή της κυβέρνησης Μπαρνιέ μετά την υπερψήφιση της εις βάρος της πρότασης δυσπιστίας, είναι η πρώτη που συμβαίνει με τέτοιο τρόπο ύστερα από 62 χρόνια.
Ήταν Οκτώβριος του 1962 και η Γαλλία οδηγείτο σε δημοψήφισμα για τον εάν ο Πρόεδρός της θα εκλέγεται ή όχι με άμεση (λαϊκή) ψήφο. Στην πορεία για το δημοψήφισμα και την πολιτική αναταραχή που και αυτό προκάλεσε, στις 5 Οκτωβρίου 1962, ο Ντε Γκωλ διέλυσε την κυβέρνηση.
Πίσω στο σήμερα: Η Γαλλία αντιμετωπίζει τον κίνδυνο να εισέλθει στο 2025 είτε χωρίς κυβέρνηση είτε χωρίς προϋπολογισμό.
Τα σενάρια της επόμενης ημέρας δεν είναι πολλά, είναι όμως ταραχώδη.
Ο Μακρόν ενδίδει στην ακροδεξιά
Ο πιο σίγουρος δρόμος του Μακρόν για να ορίσει έναν νέο πρωθυπουργό που θα είναι σε θέση να σχηματίσει κυβέρνηση και να εγκρίνει προϋπολογισμό πριν από το τέλος του έτους είναι να συναινέσει -βλέπε υποκύψει- στις δημοσιονομικές απαιτήσεις του Εθνικού Συναγερμού της Μαρίν Λεπέν.
Αυτό θα σήμαινε την εγκατάλειψη των προσπαθειών για μείωση του ελλείμματος του προϋπολογισμού της Γαλλίας από το προβλεπόμενο 6,1% φέτος σε σχεδόν 5% το 2025.
Υπηρεσιακή κυβέρνηση περιορισμένου σκοπού και καθηκόντων
Η κυβέρνηση Μπαρνιέ μπορεί να παραμείνει υπό υπηρεσιακή ιδιότητα για να χειρίζεται την «καθημερινή δουλειά» την ώρα που ο Μακρόν θα προσπαθεί να βάλει σε μια τάξη το χάος.
Εάν το κοινοβούλιο δεν εγκρίνει προϋπολογισμό έως τις 20 Δεκεμβρίου, η κυβέρνηση μπορεί να προτείνει νομοθεσία έκτακτης ανάγκης που θα παρακάμπτει τα όρια δαπανών και τις φορολογικές διατάξεις από το 2024, εν αναμονή του σχηματισμού νέας κυβέρνησης και νέου νομοσχεδίου για τον προϋπολογισμό του 2025.
Τι σημαίνει αυτό; Οτι τα 60 δισεκατομμύρια ευρώ εξοικονόμησης (μέσω περικοπών δαπανών και αυξήσεων φόρων) που σχεδίαζε η κυβέρνηση Μπαρνιέ -και χαιρετίσθηκαν από επενδυτές και οίκους αξιολόγησης – θα μπουν κατ’ ανάγκη στον πάγο.
Το κόμμα Λεπέν υποστηρίζει ότι αυτό είναι ένα καλό σενάριο για τα νοικοκυριά, κάτι που η κυβέρνηση Μπαρνιέ αρνείται, με το επιχείρημα ότι, τελικά, θα είναι περισσότεροι εκείνοι που θα καταλήξουν να πληρώνουν φόρους εάν δεν επιτευχθεί η δημοσιονομική πρσαρμογή.
Προϋπολογισμός με εκτελεστικό διάταγμα
Η κυβέρνηση μπορεί επίσης να επικαλεστεί έκτακτες συνταγματικές εξουσίες για να περάσει τον προϋπολογισμό του 2025 με εκτελεστικό διάταγμα, εάν το κοινοβούλιο δεν τον εγκρίνει έως τις 20 Δεκεμβρίου.
Ωστόσο, αυτό θα ήταν εξαιρετικά επικίνδυνο, κρίνουν οι νομικοί, καθώς δεν είναι σαφές εάν μια υπηρεσιακή κυβέρνηση μπορεί να επικαλεστεί, καταφύγει και χρησιμοποιήσει τέτοιες εξουσίες. Άλλωστε κάτι τέτοιο θα προκαλούσε, αναπόφευκτα, νέα πολιτική αναταραχή.
Τι σημαίνουν όλα αυτά για τον Μακρόν;
Η αναταραχή που ακολούθησε την απόφαση του Μακρόν να προκηρύξει πρόωρες εκλογές έπληξε το κύρος του τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό της χώρας.
Σύμφωνα με το γαλλικό σύνταγμα, η θητεία του Μακρόν λήγει την άνοιξη του 2027.
Οι αντίπαλοί του, τόσο της «σκληρής» Αριστεράς όσο και της άκρας δεξιάς, του ζητούν να παραιτηθεί έτσι ώστε να αναλάβει την ευθύνη για το πολιτικό χάος που του καταλογίζουν.
Δεδομένου ότι ο Μακρόν δεν έχει πλειοψηφία στο κοινοβούλιο, οι αντίπαλοί του μπορούν να καταρρίπτουν τη μια μετά την άλλη, όλες τις επιλογές του για πρωθυπουργό.
Η Λεπέν λέει ότι ένας ανασχηματισμός της κυβέρνησης έχει λίγες πιθανότητες μακροπρόθεσμης επιτυχίας, ενώ η διάλυση του κοινοβουλίου δεν είναι συνταγματικά δυνατή πριν από τον Ιούλιο, γεγονός που αφήνει μόνο μία επιλογή στο τραπέζι: την παραίτηση Μακρόν.
Σύνταγμα και έκτακτες εξουσίες
Εδώ όμως υπάρχει ο παράγων γαλλικό Σύνταγμα.
Το οποίο δίνει εκτεταμένες εξουσίες στον πρόεδρο σε καταστάσεις κρίσης.
Ο Μακρόν μπορεί να προκηρύξει δημοψήφισμα ενώ το Σύνταγμα του δίδει την -ομολογουμένως ακραία- δυνατότητα να επικαλεστεί επείγουσες και «πλήρεις εξουσίες» σύμφωνα με το Άρθρο 16 που συντάχθηκε από τους ιδρυτές της Πέμπτης Δημοκρατίας με γνώμονα βέβαια πολεμικές καταστάσεις.
Στα αιτήματα για παραίτησή του, ο Γάλλος Πρόεδρος έχει απαντήσει ότι σκοπεύει να εκπληρώσει τον ρόλο του «πάσει δυνάμει, μέχρι το τελευταίο δευτερόλεπτο» της θητείας του.
Σύντομα θα γνωρίζουμε…
Πηγή: Ναυτεμπορική
