Σε κατάσταση αυξημένης επιφυλακής τέθηκαν οι ευρωπαϊκές αεροπορικές αρχές, μετά από ένα νέο κύμα απειλητικών τηλεφωνημάτων και ηλεκτρονικών μηνυμάτων για τοποθέτηση βομβών σε επιβατικά αεροσκάφη. Τουλάχιστον 25 πτήσεις είχαν επηρεαστεί έως τις 15:30, με ορισμένες να πραγματοποιούν αναγκαστικές εκτροπές, άλλες να επιστρέφουν στα αεροδρόμια αναχώρησής τους και σε αρκετές περιπτώσεις να απαιτείται η συνοδεία τους από μαχητικά αεροσκάφη.
Πρόκειται για το τρίτο κύμα αντίστοιχων περιστατικών μέσα σε μία εβδομάδα, το οποίο προκάλεσε σοβαρές αναταράξεις στην ευρωπαϊκή εναέρια κυκλοφορία.
Οι επιβάτες αποβιβάστηκαν από αρκετά αεροσκάφη, προκειμένου να πραγματοποιηθούν εξονυχιστικοί έλεγχοι, ενώ οι αρμόδιες αρχές διαβεβαίωσαν ότι όλες οι πτήσεις προσγειώθηκαν με ασφάλεια. Μέχρι στιγμής, σε κανένα από τα αεροσκάφη δεν έχει εντοπιστεί εκρηκτικός μηχανισμός ή άλλο ύποπτο αντικείμενο.
Στα περιστατικά περιλαμβάνονται και δύο πτήσεις της Aegean Airlines, για τις οποίες ο συναγερμός έληξε χωρίς να διαπιστωθεί οποιοδήποτε πρόβλημα ασφαλείας.
Οι χώρες και οι πτήσεις που βρέθηκαν στο στόχαστρο
Βουλγαρία
Τρεις πτήσεις της Ryanair, από τη Μαδρίτη, την Κοπεγχάγη και το Λονδίνο (Στάνστεντ) με προορισμό τη Σόφια, δέχθηκαν απειλές για τοποθέτηση βόμβας. Δύο αεροσκάφη προσγειώθηκαν κανονικά στη βουλγαρική πρωτεύουσα, ενώ το τρίτο εκτράπηκε στο αεροδρόμιο της Φιλιππούπολης. Οι έλεγχοι που ακολούθησαν δεν αποκάλυψαν την ύπαρξη εκρηκτικών.
Τσεχία
Οι τσεχικές αρχές κινητοποιήθηκαν μετά από απειλές για αυτοσχέδιους εκρηκτικούς μηχανισμούς σε τέσσερα αεροσκάφη με προορισμό την Πράγα. Η αστυνομία εκτίμησε ότι οι απειλές πιθανότατα δεν είχαν πραγματική βάση, ωστόσο ενεργοποιήθηκαν όλα τα προβλεπόμενα μέτρα ασφαλείας.
Ιταλία
Πτήση της Aer Lingus από το Δουβλίνο προς τη Ρώμη εκτράπηκε σε γαλλική αεροπορική βάση, ενώ δύο πτήσεις της Wizz Air από το αεροδρόμιο Μαλπένσα του Μιλάνου, με προορισμούς το Βουκουρέστι και τη Βαρσοβία, επηρεάστηκαν επίσης. Η δεύτερη προσγειώθηκε στη Βιέννη, ενώ η πρώτη έφτασε με ασφάλεια στο Βουκουρέστι.
Φινλανδία
Δύο πτήσεις της Finnair από το Ελσίνκι, με προορισμούς τη Ρώμη και τη Βιέννη, βρέθηκαν επίσης στο επίκεντρο απειλών. Το αεροσκάφος που κατευθυνόταν στη Ρώμη προσγειώθηκε στο αεροδρόμιο Φιουμιτσίνο, συνοδευόμενο από ιταλικά μαχητικά αεροσκάφη.
Ισπανία
Τρεις απειλές μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου ελήφθησαν από τις ισπανικές αρχές μέσα σε διάστημα μικρότερο των 20 λεπτών. Οι προειδοποιήσεις αφορούσαν πτήσεις της Air Europa από τη Μαδρίτη προς το Παρίσι, καθώς και εισερχόμενες πτήσεις της Iberia από τη Ρώμη και το Μιλάνο.
Βρετανία, Πολωνία και Δανία
Απειλές δέχθηκαν επίσης πτήσεις της EasyJet, της LOT και άλλων αεροπορικών εταιρειών. Στην Πράγα προσγειώθηκαν κανονικά δύο πτήσεις της EasyJet από τη Βρετανία, μία από την Ιρλανδία και μία από την Ελλάδα, παρά τις προειδοποιήσεις ασφαλείας.
Παράλληλα, πτήση της LOT από τη Βαρσοβία προς τις Βρυξέλλες ολοκλήρωσε κανονικά το ταξίδι της, ενώ στο αεροδρόμιο της Κοπεγχάγης ειδική στρατιωτική μονάδα πραγματοποίησε ελέγχους σε δύο αεροσκάφη, χωρίς να εντοπίσει εκρηκτικούς μηχανισμούς.
Έληξε ο συναγερμός στις πτήσεις της Aegean
Ιδιαίτερη κινητοποίηση προκάλεσε στην Ιταλία η απειλή για βόμβα σε αεροσκάφος της Aegean Airlines, το οποίο εκτελούσε την πτήση Α3552 από τη Θεσσαλονίκη προς το Μιλάνο.
Σύμφωνα με ιταλικά δημοσιεύματα, οι έλεγχοι από τους πυροτεχνουργούς ολοκληρώθηκαν έπειτα από σχεδόν τέσσερις ώρες, χωρίς να εντοπιστεί κάποιο ύποπτο αντικείμενο ή εκρηκτικός μηχανισμός.
Συναγερμός είχε σημάνει ταυτόχρονα και για αεροσκάφος της Ryanair, το οποίο είχε αναχωρήσει από το Πόρτο και προσγειώθηκε στο αεροδρόμιο Μαλπένσα. Για την υπόθεση έχει ενημερωθεί η εισαγγελία του Μπούστο Αρσίτσιο, στη Λομβαρδία.
Τρία κύματα απειλών μέσα σε μία εβδομάδα
Τα σημερινά περιστατικά αποτελούν το τρίτο διαδοχικό κύμα απειλών μέσα σε λίγες ημέρες.
Τη Δευτέρα, πτήση της Wizz Air από το αεροδρόμιο Λούτον του Λονδίνου προς τη Σόφια αναγκάστηκε να εκτραπεί και να προσγειωθεί στη Βουδαπέστη, έπειτα από προειδοποίηση για βόμβα.
Την Τρίτη, περίπου δέκα εμπορικές πτήσεις στην Ευρώπη δέχθηκαν ανάλογες απειλές. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονταν τουλάχιστον τέσσερις πτήσεις της Ryanair, δύο πτήσεις με προορισμό τη Βαρσοβία, που εκτελούσαν οι SAS και LOT, καθώς και πτήση της Wizz Air από το Μπέργκαμο προς τη Σόφια.
Σε όλες τις περιπτώσεις πραγματοποιήθηκαν έλεγχοι μετά την προσγείωση, χωρίς να εντοπιστούν ύποπτες συσκευές.
Στο μικροσκόπιο το ενδεχόμενο υβριδικών επιθέσεων
Οι αλλεπάλληλες απειλές προκαλούν προβληματισμό στις ευρωπαϊκές αρχές ασφαλείας, καθώς εντάσσονται σε ένα ευρύτερο περιβάλλον αυξημένων περιστατικών υβριδικών επιθέσεων και κυβερνοπαρεμβάσεων.
Ορισμένοι ειδικοί εκτιμούν ότι οι ψευδείς προειδοποιήσεις για βόμβες ενδέχεται να αποτελούν μια μέθοδο χαμηλού κόστους για την πρόκληση αναστάτωσης, επιχειρησιακών προβλημάτων και οικονομικής επιβάρυνσης στις ευρωπαϊκές αερομεταφορές.
Παράλληλα, οι απειλές, των οποίων η προέλευση και τα κίνητρα δεν έχουν ακόμη διευκρινιστεί, εξετάζονται στο πλαίσιο της ευρύτερης ανησυχίας για υβριδικές ενέργειες στην Ευρώπη, ορισμένες από τις οποίες έχουν αποδοθεί από εθνικές αρχές ή ερευνητές σε δίκτυα που συνδέονται με τη Ρωσία ή το Ιράν.
Ο επικεφαλής της ομάδας ασφάλειας της αεροπορίας Dyami, Έρικ Σούτεν, επισήμανε ότι πολλές από τις χώρες που επηρεάστηκαν έχουν εκφράσει έμπρακτη υποστήριξη προς την Ουκρανία στον πόλεμο με τη Ρωσία.
Στην περίπτωση της Πράγας, οι απειλές διαβιβάστηκαν μέσω ηλεκτρονικών μηνυμάτων από ανώνυμες διευθύνσεις, όπως επιβεβαίωσε εκπρόσωπος του αεροδρομίου.
Τζιτζικώστας: Κάθε απειλή είναι απαράδεκτη
Την ανάγκη αντιμετώπισης κάθε απειλής με τη δέουσα σοβαρότητα υπογράμμισε ο Ευρωπαίος επίτροπος Μεταφορών Απόστολος Τζιτζικώστας, χαρακτηρίζοντας απαράδεκτα τα περιστατικά που διαταράσσουν την ευρωπαϊκή αεροπορική κυκλοφορία.
Ο ίδιος σημείωσε ότι είναι ακόμη πολύ νωρίς για ασφαλή συμπεράσματα σχετικά με το ενδεχόμενο σύνδεσης μεταξύ των περιστατικών, καθώς παραμένουν αδιευκρίνιστα τόσο η προέλευσή τους όσο και τα πραγματικά κίνητρα πίσω από τις αλλεπάλληλες απειλές.